De Circulaire #243: de cool-voordat-het-cool was editie 🥶
Verzonden: 09-03-2026
Waarom staan er geen plaatjes op deze pagina?
Hallo!
Het waren weer twee bewogen weken. Nog meer oorlog in de wereld, en een groot conflict tussen de Amerikaanse president (ja, hij leeft nog steeds ) en AI-bedrijf Anthropic. Als enige leverancier van zogenaamde foundational models ging Anthropic niet in op de eis dat hun modellen ook gebruikt mochten worden voor massa-surveillance of autonoom opererende wapens . Dat was voor de Amerikaanse overheid reden om Anthropic voortaan als een supply chain risk te noemen. Én om voor minstens 2,5 miljoen mensen genoeg reden om hun ChatGPT-account op te zeggen en te switchen naar Claude (van Anthropic). Ondergetekende deed dat overigens twee weken vòòr dat incident, want ik was al cool voordat het cool was om ChatGPT op te zeggen en voordat Rutger Bregman er een (overigens prima) opiniestuk over schreef .
Hoe dan ook: een bedrijf verzette zich tegen het beleid van de regering-Trump en hield de poot stijf. Zo kan het dus ook. In tegenstelling tot bijvoorbeeld de Autoriteit Consument en Markt (ACM) die het prima vindt dat DigID-leverancier Solvinity wordt overgenomen door een Amerikaans bedrijf want “ het veroorzaakt geen concurrentieproblemen ” (dat is niet het probleem pik). Benieuwd wat de Amerikanen gaan doen met al die gevoelige data (zie ook: het Zwitserse Proton overhandigt bankgegevens van demonstranten aan de FBI ). Om vast een voorproefje te geven: als u een foto opstuurt naar LinkedIn om een blauw vinkje te krijgen wordt uw gezicht onderdeel van de trainingsdata van onder meer Google en OpenAI . En als u om onbegrijpelijke redenen een Ray-Ban Facebook-bril heeft gekocht kijken mensen in Kenia mee terwijl u zit te schijten .
Verder in ‘dingen die je kan doen met AI behalve privacy schenden en landen bombarderen’: automatisch nare blogposts schrijven over beheerders van open-source paketten die je gevibecode bijdrages niet op waarde schatten . En natuurlijk programmeurs depressief maken omdat hun werk overbodig wordt (zie ook deze nieuwsbrief een maand geleden ).
Tijd dus om lokale Nederlandse en Europese alternatieven te ontwikkelen voor de producten van de Amerikaanse Big Tech . En dan niet een alternatief voor Google, maar dingen waar de hele maatschappij beter van wordt en waar we in Europa eigenlijk heel goed in zijn (maar zijn vergeten). Misschien is er nog wat geld over sinds het nieuwe kabinet-Jetten denkt dat pandemieën niet meer gaan voorkomen in de toekomst .
Nog een klein sprankje hoop: AI weet nog niet goed dat je jouw auto moet meenemen als je naar de wasstraat gaat .
Veel plezier met deze Circulaire !
Kom praten met Bakkus bij de VerhalenToren in Groningen
📷️ Cinekid / momenttom.com
Heb je, of ben je een kind? En woon je, of ben je wel eens, in Groningen? Dan heb ik een tip voor je: de AI-installatie Bakkus, de verhalenverslinder die ik maakte samen met mijn audiocollectief Merel uit de Machine (gegarandeerd niet gebruikt voor massasurveillance of autonome wapens). Bij Bakkus maak je in zeven rondes samen met een AI-verteller een hilarisch kort verhaal, waaraan je zelf kan bijdragen. Je kunt met Bakkus komen kletsen tijdens het kinderenboekenfestival VerhalenToren bij het Forum in Groningen op zondag 29 maart.
Mediadieet
📷️ Periscoop Film / HUMAN-VPRO
-
Meer Dan Babi Pangang . Documentaire van de Chinees-Nederlandse Julie Ng, die op zoek gaat naar haar Chinese wortels. De rode draad is de sluiting van het Chin. Ind. Rest. van haar vader. De tocht gaat langs veel zijpaadjes, met onder andere de fascinerende geschiedenis van de Chinese gemeenschap in het Rotterdamse Katendrecht, geïllustreerd met veel bijzonder archiefmateriaal. Die zijpaadjes, hoe boeiend ook, zijn ook de grootste makke van deze documentaire: een half dozijn minidocumentaires met ditto hoofdpersonen, waardoor de focus mist. Ook het camerawerk en de kleurcorrectie had beter gekund. Jammer, want het onderwerp en wat er wordt verteld is interessant genoeg. ★★☆☆
-
Het witte goud . Als je poedermelk koopt voor baby’s moet er een verplicht een melding opstaan: ‘borstvoeding is de meest natuurlijke en daarmee de meest geschikte voeding voor je baby’. Hansje van de Beek verkent in deze vijfdelige podcastserie van Argos waarom die melding eigenlijk op poedermelk staat en volgt het soms hevige debat tussen voorstanders van borst- en flesvoeding. Dat ze daarin geen duidelijke positie kiest, en de hele tijd onbevooroordeeld vragen blijft stellen en onderzoeken is knap, en daarom een waardevolle aanvulling op het onderwerp, of je nou wel of geen kinderen hebt of krijgt. ★★★☆
De beste linkjes
In de vorige editie vroeg ik u of u liever de ouderwetse lijstjes met linkjes had of een combinatie van een introductie en lijstjes. De uitslag was ongeveer 50/50, dus ik heb het nu maar even opgelost door mijn introductie met linkjes in de lopende tekst bovenaan te zetten. Misschien is het ook niet zo belangrijk? Of misschien bent u ook wel een beetje klaar met deze discussie? Help!
-
Wie heeft de eerste draak bedacht? Het blijkt dat een antwoord op die vraag niet te geven is omdat ‘draak’ geen concept is maar een verzameling van ideeën .
-
Waar komen toch die rare 3D-gifjes vandaan die gemeengoed waren op het web in het begin van deze eeuw (via de Chef K.)?
-
Hoe zeg je “burgerlijk”, “uitbuiken” of “ANWB-echtpaar” in het Engels? Je vindt het op de uitstekende website van Heddwen Newton met de weinig aan de verbeelding overlatende naam hoezegjeinhetengels.nl .
-
Heeft u zo’n mooie nieuwe dure TV met 4K-resolutie? Leuk. Maar weet u dat zelfs streamingdiensten die zeggen in 4K te streamen zelden in hogere resoluties streamen dan HD ?
-
Met het lekkere weer van de afgelopen week is de vraag op welk terras je de meeste zon hebt. Dat kun je vinden via zonopjebakkes.nl . (via MaartenZ )
-
En als activiteit na het terras kun je misschien eens kijken of er een labyrinth in de buurt is (via Joost & Kees ).
-
Mijn schoonmoeder liet me weten dat er weer naar hartelust kan worden gedrukt op de visdeurbel ! (Nota bene: ik had even gemist dat John Oliver hier vorig jaar een stukje in zijn show over had )
-
Een van mijn favoriete nieuwe subreddits is r/AskTheWorld waar je een vraag kan stellen aan mensen van over de hele wereld. Zoals wie van je bekende landgenoten er het engst uit ziet .
-
NRC reconstrueert de tragische dood van een echtpaar dat jenever dronk die amfetamine-olie bleek te zijn .
-
Een uitgebreid onderzoek naar de claim dat de kleuren in games een paar jaar geleden wel erg bruin waren .
De beste gifjes
Zoals altijd afkomstig uit ons rijke pre-AI archief, gecureerd door mijn fantastische Chef Kattengifjes, Lotte Belice!
De onthulling van het nieuwste model van Ford bleek een ongewenste gast te hebben.
Er is een reden dat er wel parcours worden gedaan met paarden maar niet met konijntjes.
En goh, wie zou er van de cakerol hebben gesnoept?
En dat was het!
De volgende Circulaire verschijnt zoals altijd over precies twee weken in uw mailbox, en dat is op 23 maart.
Tot dan!
Maar liefst vier trouwe lezers doneerden de afgelopen tweek aan deze nieuwsbrief, hartelijk dank! Leest u ook elke keer deze nieuwsbrief met veel plezier, en kunt u wat missen? Overweeg dan een kleine donatie . Alvast bedankt!
De Circulaire is de tweewekelijkse nieuwsbrief van Hay Kranen. Hay is als zelfstandig creative coder werkzaam in de kunst, cultuur en mediawereld. Ik ben altijd geïnteresseerd in nieuwe klussen of projecten (en feedback op deze nieuwsbrief), dus wil je een keer koffie met me drinken? Dat kan: reply gewoon op deze nieuwsbrief of stuur een mailtje naar hay@haykranen.nl .
✍️ Nieuwsbrief doorgestuurd gekregen? Meld je hier aan voor De Circulaire .
💬 Volg Hay op Mastodon , Bluesky en LinkedIn .
🗄️ Alle oude Circulaires vind je in het archief .
🤖 Werk dat ik heb gemaakt vind je in mijn portfolio .